agios panteleimonas kallithea halkidiki

Ιεροί Ναοί-Εκκλησίες & Παρεκκλήσια Καλλιθέας


Ιερός Ναός του Αγίου Νικολάου
(Παλιός Ενοριακός)(1948)

Πληροφορίες


Ο πρώην ενοριακός Ιερός Ναός του Αγίου Νικολάου ήταν παλαιά μετασκευασθείσα αποθήκη του ρώσικου μετοχιού  της αγιορείτικης μονής του Αγίου Παντελεήμονος και παραχωρήθηκε το 1948 στους πρόσφυγες εκ Μικράς Ασίας του χωριού. Οι πρόσφυγες έφεραν στην νέα κατοικία τους πολλά και αξιόλογα κειμήλια, κυρίως εκκλησιαστικά, τα όποια φυλάσσονται στον μητροπολιτικό ναό του Πολυγύρου. Σημαντικότερα είναι, η εικόνα του Αγίου Νικολάου (ίσως του 16ου αιώνα), η αμφιπρόσωπη μεγάλη εικόνα της Μεταμορφώσεως (1858) και του Χριστού Ευεργέτου (14ου αιώνα), ο κεντητός επιτάφιος (1680) και άλλα νεώτερα αντιπροσωπευτικά δείγματα μικρασιατικής εκκλησιαστικής τέχνης.
Η Ενορία του Ιερού Ναού Αγίου Νικολάου χωριού Καλλιθέα, με έδραν την τοπική Κοινότητα Καλλιθέας, της Δημοτικής Ενότητος Κασσάνδρας, του Δήμου Κασσάνδρας, της Περιφερειακής Ενότητος Χαλκιδικής, της Περιφερείας Κεντρικής Μακεδονίας, ιδρύθηκε προ του έτους 1945.


ΚΕΙΜΕΝΟ, ΕΡΕΥΝΑ & ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ :
Βαγγέλης Κατσαρίνης
Ηλεκτρονικός - Κατασκευαστής Ιστοσελίδων Διαδικτύου



Ιερός Ναός του Αγίου Παντελεήμονα
(Ενοριακός)(1994)

Πληροφορίες


Ο νέος Ενοριακός Ιερός Ναός του Αγίου Παντελεήμονα χτίστηκε το 1994.

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ :
Βαγγέλης Κατσαρίνης
Ηλεκτρονικός - Κατασκευαστής Ιστοσελίδων Διαδικτύου



Κοιμητηριακός Ι. Ν. Αγίου Γεωργίου
(Κοιμητήρια)

Πληροφορίες


Το παρεκκλήσι του Ι. Ν. Αγίου Γεωργίου βρίσκεται στα κοιμητήρια της Καλλιθέας.

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ :
Βαγγέλης Κατσαρίνης
Ηλεκτρονικός - Κατασκευαστής Ιστοσελίδων Διαδικτύου



Παρεκκλήσι Αγίων Αναργύρων
(Ξενοδοχείο Παλλήνη)(1981)

Πληροφορίες


Ο Ι. Ν. των Αγίων Αναργύρων βρίσκεται στον κήπο του Ξενοδοχείου Παλλήνη και χτίστηκε το 1981.

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ :
Βαγγέλης Κατσαρίνης
Ηλεκτρονικός - Κατασκευαστής Ιστοσελίδων Διαδικτύου



Μετοχικός Ναός του Αγίου Παντελεήμονα (Τοιχογραφημένος)
(Ξενοδοχείο Άμμων Ζευς)(1865)

Πληροφορίες


   Το ιερό του Άμμωνα Δία αποκαλύφθηκε δίπλα ακριβώς στο ξενοδοχείο ΑΜΜΩΝ ΖΕΥΣ. Ανήκε στην παλαιά αποικία των Ερετριέων, την Άφυτι, και συνέχισε να λειτουργεί μέχρι και τον 2ο μ.Χ. αιώνα, οπότε καταστράφηκε και στη θέση του ιδρύθηκε νέος, μικρότερος ναός, με συγκροτήματα κτιρίων γύρω του. Το συγκρότημα του ιερού καταστράφηκε βίαια, πιθανόν στα χρόνια του Μεγάλου Θεοδοσίου.
Τότε θα πρέπει να χτίστηκε στο χώρο του ιερού και η παλαιοχριστιανική βασιλική, από την οποία βρέθηκαν μόνον αρχιτεκτονικά μέλη, εντοιχισμένα στα κτίρια του άλλοτε μετοχιού της μονής Αγίου Παντελεήμονος, που κατέλαβε το χώρο κατά τη μεταβυζαντινή περίοδο. Στη θέση της βασιλικής χτίστηκε, πιθανότατα κατά τη μεσοβυζαντινή περίοδο, μονόχωρος ναός, που αργότερα αντικαταστάθηκε από το ναό του μετοχιού.

Το 1869 ο συγγραφέας Νικόλαος Β. Χρυσανθίδης επισκέφθηκε με τη συνοδεία του Μητροπολίτη Χρύσανθου το Μετόχι Νερόμυλος(Ρώσικο) στην σημερινή Καλλιθέα και αναφέρει σε βιβλίο που εκδόθηκε το 1870 στην Κωνσταντινούπολη ότι οι μοναχοί βρήκαν το 1863 κατόπιν ανασκαφής τα θεμέλια του Αμφιθεάτρου και του βωμού του ιερού. Τα μεγάλα τετράγωνα μάρμαρα που εξήγαγαν χρησίμευσαν στην ανέγερση ναΐσκου αφιερωμένο στον Άγιο Παντελεήμονα(1865) και στην ανοικοδόμηση της Μονής Αγίου Παντελεήμονος(Ρωσικό Μοναστήρι) στο Άγιο Όρος. Όλος ο ναός, το Ιερό Βήμα και το Τέμπλο είναι τοιχογραφημένα με εξαιρετικές αγιογραφίες Ρώσων αγιογράφων μοναχών καθώς η ονομασία των Αγίων που απεικονίζονται είναι στα Ρώσικα.

ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΜΝΗΜΕΙΟΥ

Ονομασία Μνημείου:
Ιερόν Άμμωνος Διός στην Καλλιθέα
Θέση: Παραθαλάσσιο κτήμα ξενοδοχείου "Άμμων Ζευς"
Τύπος Κήρυξης:Αρχαιολογικός χώρος
Είδος Μνημείου: Αρχαιολογικές Θέσεις, Αρχαία Ιερά, Θρησκευτικοί Χώροι
Χρονική Περίοδος: Αρχαιότητα, Βυζαντινή/Μεταβυζαντινή
Φορέας Προστασίας: ΙΣΤ' Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων
& 10η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων(Συναρμοδιότητα)
Αριθμός Υπουργικής Απόφασης, Αριθμός ΦΕΚ:
ΥΑ Φ31/36676/2920/4-10-1973, ΦΕΚ 1194/Β/5-10-1973
Κείμενο: Iερόν Άμμωνος Διός Άφυτος-Kαλλιθέα, παραθαλάσσιον κτήμα ξενοδοχείου "AMMΩN ZEYΣ" (τέως Mετόχιον Mονής Παντελεήμονος) και ζώναι πλάτους πεντακοσίων μέτρων (500 μ.) βορειοανατολικώς και νοτιοδυτικώς αυτού.

ΠΗΓΕΣ - ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ


ΚΕΙΜΕΝΟ, ΕΡΕΥΝΑ & ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ :
Βαγγέλης Κατσαρίνης
Ηλεκτρονικός - Κατασκευαστής Ιστοσελίδων Διαδικτύου



Η παλαιοχριστιανική βασιλική του Σωλήνα στην Καλλιθέα
(5ος αιώνας μ.Χ.)

Πληροφορίες


   Στην βόρεια όχθη του χειμάρρου Σωλήνα της Κασσάνδρας, κοντά στην θάλασσα, βρισκόταν κάποια αρχαία πόλη, πιθανώς η «Νέα Πόλις» που αναφέρει ο Ηρόδοτος. Με την πάροδο των αιώνων η πόλη συρρικνώθηκε στον υστεροβυζαντινό οικισμό «του Σωλήνος», ο οποίος καταστράφηκε οριστικώς κατά τον Χαλασμό της Κασσάνδρας, το 1821. Στην νότια όχθη του χειμάρρου εντοπίσθηκε το 1977 και μέχρι το 1994, υπήρχε μία θαμνόφυτη αμμοθίνα(χαμηλό ανάχωμα άμμου), στην οποία διακρίνονταν κορυφές ασβεστόκτιστων τοίχων. Από την ανασκαφική διερεύνηση του χώρου (1994-2005) προέκυψαν τα εξής συμπεράσματα:
Είναι γνωστόν ότι κατά τον 5ον αιώνα π.Χ. το επίπεδο της θαλάσσης ήταν χαμηλότερο κατά 2,5 μ. περίπου. Στην θέση της αμμοθίνας του 1994 υπήρχε και τότε, άλλη παρόμοια, σε βαθύτερο επίπεδο, η οποία προστάτευε από τους ΒΑ ανέμους που μαστίζουν την θέση, μία ομάδα δυσερμήνευτων λιθόκτιστων οικοδομημάτων και ενός ναΐσκου. Όταν εγκαταλείφθηκαν αυτές οι κατασκευές, πριν από τον 4° αιώνα π.Χ., η αδέσποτη κοίτη του χειμάρρου πέρασε πάνω τους και τις σκέπασε με αμμώδη λάσπη.

Κατά τον 3ο αιώνα π.Χ., στην περιοχή φαίνεται ότι υπήρχε ένα εποχιακό έλος, χωριζόμενο από την θάλασσα με την αμμοθίνα, πάνω στην οποία πρέπει να περνούσε η παραλιακή οδός που οδηγούσε από την αρχαία πόλη του Σωλήνος προς την νότια Παλλήνη. Κατά το β' μισό του 3ου αιώνα π.Χ., πάνω στην τότε θίνα, έστρωσαν αργιλόχωμα και δημιούργησαν έναν χαμηλό και πλατύ τύμβο, διαμέτρου 10 μ. περίπου, στον οποίον άναψαν πυρά και έκαναν εναγισμούς.
Από το α' μισό του 4ου αιώνα μ.Χ. έως και το β' μισό του 6ου αιώνα, η περιοχή δυτικώς του τύμβου χρησιμοποιούνταν ως νεκροταφείο. Ο σημαντικότερος τάφος ήταν κιβωτιόσχημος, με κάλυψη σε σχήμα Λ, με πολλές διαδοχικές ταφές, από τις οποίες η τελευταία έγινε στα μέσα του 6ου αιώνα.

Η βασιλική κτίσθηκε γύρω στις αρχές του 5ου αιώνα και φαίνεται να ανήκε (όπως και το νεκροταφείο) στην γειτονική αρχαία πόλη. Στην θέση της υπήρχαν κάποια παλαιότερα χωματολιθόκτιστα κτίσματα. Κατά την θεμελίωση της βασιλικής φρόντισαν να μην θίξουν τον προαναφερθέντα κιβωτιόσχημο τάφο, ο οποίος είναι σε επαφή με την νότια πλευρά της κόγχης του Αγίου Βήματος.
Ο ναός είναι τρίκλιτη βασιλική, μεγίστων εξωτερικών διαστάσεων 24x24 μ. Τα άκρα του νάρθηκα επιμηκύνονται και δημιουργούνται, στην βόρεια πλευρά το παστοφόριο, στην νότια το βαπτιστήριο. Εσωτερικώς το παστοφόριο περιτρέχεται από κτιστό θρανίο. Η κολυμβήθρα, στην μέση του βαπτιστηρίου, είναι κτιστή, σε σχήμα σταυρού και υπό το επίπεδο του δαπέδου. Πάνω από τον νάρθηκα υπήρχε υπερώο, στο οποίο η άνοδος γινόταν με ξύλινη κλίμακα.

Τα κλίτη του κυρίως ναού χωρίζονταν με υπερυψωμένο κτιστό στυλοβάτη και με κιονοστοιχία τεσσάρων ζευγών μαρμάρινων κιόνων, ύψους 2,85 μ. Το φράγμα του πρεσβυτερίου ήταν μαρμάρινο, πιόσχημο(σε σχήμα π), με εξέχοντα πιόσχημο σολέα(χώρος στον οποίο τελούνται τα μυστήρια και οι διάφορες τελετές) και με θωράκια συμπαγή, αμφιπρόσωπα, με ανάγλυφους σταυρούς
Το σύνθρονο ήταν κτιστό, πιόσχημο, εγγεγραμμένο στην κόγχη, και το συλημένο εγκαίνιο βρισκόταν στο δάπεδο, κάτω από την μαρμάρινη Τράπεζα με τα τέσσερα στηρίγματα.
Το δάπεδο του Αγίου Βήματος ήταν στρωμένο με ορθογώνια μαρμάρινα πλακίδια. Το μεσαίο κλίτος είναι στρωμένο με ψηφιδωτά εξαιρετικής ποιότητος: εικονίζεται η σκηνή του παραδείσου με τα ποτιζόμενα ελάφια και ορθογώνια πλαίσια με ένζουδες παραστάσεις. Το δάπεδο του νάρθηκα είναι επίσης στρωμένο με ψηφιδωτά, με παραστάσεις νειλωτικών σκηνών. Τα πλάγια κλίτη είχαν ως δάπεδο το χώμα.

Κατά τον 7ο αιώνα διαμορφώθηκε το ανατολικό άκρο του βορείου κλίτους ως Πρόθεση. Στην νότια αυλή του ναού, στην θέση λίγο παλαιοτέρου κτίσματος, κτίσθηκε ένα αυτοτελές ορθογώνιο μεγάλο δωμάτιο, μέσα στο οποίο βρέθηκαν και ιατρικά εργαλεία. Η βασιλική, το «δωμάτιο» και το νεκροταφείο προστατεύονταν από λιθόκτιστο περίβολο.
Το συγκρότημα εγκαταλείφθηκε, πιθανώς μετά τους σεισμούς του 7ου αιώνα. Κατά τις αρχές του 14ου αιώνα ο ναός ήταν ακόμη ένα όρθιο ερείπιο και πάνω στο μεσαίο κλίτος του κτίσθηκε ένας πύργος, ο οποίος χρησιμοποιούσε σαν προθάλαμο τον νάρθηκα της βασιλικής. Της ίδιας εποχής πρέπει να είναι και ο μεγάλος κεραμικός κλίβανος στην δυτική αυλή της βασιλικής.
Τα ιστορικά δεδομένα της Κασσάνδρας μας οδηγούν στην υπόθεση ότι ο πύργος της βασιλικής του Σωλήνος έπαυσε να χρησιμοποιείται κατά το β' τέταρτο του 15ου αιώνα. Με την εγκατάλειψη του πύργου σταμάτησε και μία ιστορική διαδρομή είκοσι αιώνων.


ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΜΝΗΜΕΙΟΥ

Ονομασία Μνημείου:
Παλαιοχριστιανική βασιλική στο Σωλήνα Καλλιθέας
Θέση: Παλαιοχώρα-Σωλήνας Καλλιθέας Κασσάνδρας
Τύπος Κήρυξης:Αρχαιολογικός χώρος
Είδος Μνημείου: Αρχαιολογικές Θέσεις, Οικιστικά Σύνολα
Χρονική Περίοδος: Χαλκοκρατία, Κλασική, Ελληνιστική, Βυζαντινή/Μεταβυζαντινή
Φορέας Προστασίας: ΙΣΤ' Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων
& 10η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων(Συναρμοδιότητα)
Αριθμός Υπουργικής Απόφασης, Αριθμός ΦΕΚ:
ΥΑ ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Α1/Φ16/52410/2076 π.ε./22-2-1989, ΦΕΚ 180/Β/10-3-1989
ΥΑ ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Β1/Φ35/ΚΗΡ/26468/732/3-7-1997, ΦΕΚ 703/Β/19-8-1997
ΥΑ ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Β1/Φ35/ΚΗΡ/26468/732/3-7-1997, ΦΕΚ 461/Β/15-5-1998
ΥΑ ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Α1/Φ16/15766/791/31-3-1999, ΦΕΚ 443/Β/26-4-1999

Κείμενο: Ανακοινώνουμε ότι η παλαιοχριστιανική βασιλική στο Σωλήνα Καλλιθέας Κασσάνδρας Χαλκιδικής αποτελεί αρχαίο μνημείο και χαρακτηρίζουμε ως αρχαιολογικό χώρο την έκταση των 5.200 τ.μ. που περιβάλλει τη βασιλική διότι έχουν βρεθεί αρχαιότητες εντός των ορίων του. Ορίζουμε ζώνη προστασίας πλάτους 100μ. νοτίως του ως άνω χώρου. Πρόκειται για ένα σημαντικό συγκρότημα, αποτελούμενο από ένα ορθογώνιο κτίσμα, βυζαντινό πύργο, διαστάσεων 8Χ8,5 μ., ο οποίος καταλαμβάνει όλο το μεσαίο κλίτος μιας παλαιοχριστιανικής βασιλικής. Το μεσαίο κλίτος και ο νάρθηκας της βασιλικής είναι στρωμένα με ψηφιδωτά έργα του τέλους του 5ου αιώνα. Σε όλο το χώρο σώζονται διάσπαρτα αρχιτεκτονικά μέλη του ναού. Στη νότια πλευρά του νάρθηκα είναι προσκολλημένο το βαπτιστήριο.

Φωτογραφίες

ΣΧΕΔΙΑ & ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΑΝΑΣΚΑΦΩΝ

palaioxristianiki-katopsi-vasilikis400
palaioxristianiki-kentriko-psifidoto400
palaioxristianiki-arxaios-naiskos400
palaioxristianiki-enagismoi400
palaioxristianiki-tymvos400

ΠΗΓΕΣ - ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ


ΒΑΣΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ :
Ιωακείμ Παπάγγελλος
Οικονομολόγος-Αρχαιολόγος (10η Εφορία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων)
ΣΧΕΔΙΑ & ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΑΝΑΣΚΑΦΩΝ:
10η Εφορία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων
Website:
ΕΡΕΥΝΑ & ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ, ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΚΕΙΜΕΝΩΝ-ΣΕΛΙΔΟΠΟΙΗΣΗ :

Βαγγέλης Κατσαρίνης
Ηλεκτρονικός - Κατασκευαστής Ιστοσελίδων Διαδικτύου


sunspot web design
Κατασκευή, Φωτογράφηση
& Συντήρηση Ιστοσελίδας
© Sunspot Web Design 2019-2020 ®
63077 Κασσάνδρεια, Χαλκιδική
Τηλ. +302374023330

agios panteleimonas logo
mitropolis logo
ecclesia logo
ammon zeus logo
Flag Counter